‘’Doğa Gelecek Nesillere Bırakacağımız Emanettir’’
Salihli Çevre Derneği Başkanı
Erdem Durmaz ile Konuştuk

1.Sizi tanıyabilir miyiz?
Ben ziraat mühendisi Erdem Durmaz. 1991 yılında Dicle Üniversitesi Ziraat Fakültesi’ni bitirdim. 1997 yılında Salihli Ziraat Odası’nda ziraat mühendisi olarak mesleğime başladım. Sonraki yıllarda özel sektörde serbest olarak çalıştım ve şu anda mesleğime aktif olarak devam etmekteyim. 2023 yılının temmuz ayından beri Salihli Çevre Derneği’nin başkanlığını yapmaktayım

2.Derneğinizin ne gibi faaliyetleri var? Bu konuda okuyucularımızı kısaca bilgilendirir misiniz?
Salihli Çevre Derneği 2018 yılında emekli öğretmen, rahmetli Hakkı Uysal ve çevre gönüllüsü arkadaşlarıyla kurulmuştur. Amacı; yaşadığımız şehrin havasına, suyuna, toprağına sahip çıkmak ve gelecek nesillere, çocuklarımıza, torunlarımıza temiz yaşam alanları bırakmak. Bize bırakılan mirasa sahip çıkıp, yeni nesillere aktarmak için mücadele vermekteyiz.
Yaşam alanımız olan Salihli ve köyleri, Ege Bölgesi’nin tarih boyunca üzerinde çeşitli medeniyetlerin yaşadığı, dünyanın sayılı ovalarından olan Gediz ovası içinde yer alan, önemli bir yerleşim merkezidir. Ve eşsiz değerleriyle Marmara gölümüz de dünyanın sayılı ‘’Resmi sulak alanı’’ olarak kayıtlara geçmiştir.

Tüm bu güzelliklere, değerlere sahip olmak ve bunları koruyup yeni nesillere aktarmak bizlerin asli görevidir. Anayasamızın 56. maddesi ‘’ Herkes sağlıklı ve dengeli bir çevrede yaşama hakkına sahiptir. Çevreyi geliştirmek, çevre sağlığını korumak ve çevre kirlenmesini önlemek devletin ve vatandaşların ödevidir’’ der. Bizler de buradan hareketle ödevimizi yerine getirmekteyiz.

3.Bugüne kadar çevrenin korunması konusunda ne gibi faaliyetleriniz oldu? Kısaca anlatır mısınız?
Çevremizin korunması konusunda faaliyetlerimiz her şekilde ve konumda devam etmektedir. Benden önceki başkanlarımız ve arkadaşlarımızın emekleriyle çoğu mücadelemiz başarı ile sonuçlanmış, bazıları da engellenmiştir. Çapaklı köyümüzdeki biyogaz tesisi mücadelemiz, Caferbey köyümüzdeki çöp transfer alanının iptali, Hacıbektaşlı köyümüzdeki SANKO jeotermal alanının iptali, Gölmarmara gölündeki TİGEM faaliyetlerinin durdurulması, Gördes barajından gelen suyun önündeki kum ocağı faaliyetlerinin genişlemesinin durdurulması, Yeşilova, Beylikli, Durasıllı köylerimizde jeotermal faaliyetlerinin durdurulması. Çavlu mahallesi başta olmak üzere, 8 köyde 30 kuyu ihale sürecinin durdurulması. Kabazlı, Karaoğlanlı, Taytan, Durasıllı köylerimizdeki jeotermal faaliyetlerinin durdurulması başardıklarımızdır.

Daha devam eden birçok davamız mevcuttur. Tüm bu faaliyetlerimizi sadece Salihli merkezde değil Alaşehir, Sarıgöl, Akhisar, Gördes, Soma, Manisa, Akbelen, Aydın, Sarayköy gibi çevre ilçelerimizde ve illerimizde çevre örgütleri ile birlikte yapmaktayız. Aynı zamanda EGEÇEP ( Ege Çevre ve Kültür Platformu) ve Manisa Çevre Platformu (Manisa Çevre ve Ekoloji Platformu) bileşeni olarak ortak mücadelemiz devam etmektedir.

4. Çevre konusundaki duyarsızlıklar nedeniyle insanlığı bekleyen tehlikeler nelerdir?
İnsanlığın geleceğini tehlikeye atan birçok çevresel faktör var. İstersen bunları madde madde sıralayayım.
1.Kuraklık, orman yangınları, fırtınalar, seller.
2.Su kaynaklarımızın kirletilmesi, bilinçsizce su tüketimi ve bunun sonucu olarak susuzluk ile karşı karşıya kalınması.
3.Toprak erozyonu, toprakların kirlenmesi, ağır metallerin toprak yüzeyine çıkması, ekolojinin bozulması.

4.Gıdada yaşanacak sorunlarla krizlerin ortaya çıkması.
5. Gölmarmara’da yaşadığımız gibi en büyük sorunlardan biri olan hayvan türlerinin hızla azalması, ekolojik dengenin bozulması, geri dönüşümün imkânsızlaşması, biyoçeşitliliğin yok olması.
6.Özellikle jeotermal ile doğaya salınan tehlikeli gazların; solunum yolu hastalıklarının tetiklenmesine, kalp hastalıklarının artmasına, erken ölümlere ayrıca koah ve astım hastalıklarına sebep olacağından büyük sorunlar ortaya çıkaracaktır.
7.İnsanların yaşam alanlarındaki kirlilikler ve gıda kaynaklarının azalması veya kuruması, düzensiz yer değiştirmeler, göçler toplumsal çatışmaları da tetikleyecektir.
Doğa gelecek nesillere bırakacağımız emanettir.

5.Çevreye zarar vermeden veya en az zarar vererek, doğal kaynaklardan faydalanma konusunda önerileriniz nelerdir?
Güneş ve rüzgâr enerjisi, temiz enerji kaynakları kontrollü bir şekilde ve tarım arazisi dışındaki yerlerde olmalıdır. Bu önerilerimizi de madde madde olarak sıralarsam daha akılda kalıcı olacağına inanıyorum.
1.Fosil yakıt tüketimini azaltmak, karbon salınımını düşürmek.
2.Enerji verimli teknolojiler kullanmak.
3.Ormanların tahribatından kaçınılmalı, kesilen ağaçların yerine yenileri dikilmeli.
4.Doğal yaşam koşulları korunup, biyolojik çeşitlilik korunmalı.

5.Özellikle plastik kullanımı azaltılmalı, geri dönüşümler ile yeniden kullanımlar geliştirilmelidir.
6.Ev halkına çöp ayrıştırmaları öğretilmelidir.
7.Tarımda sulama yöntemleri damlama ve kapalı sistem sulamaya dönüştürülmeli.
8.Ağaçlandırma faaliyetleri çok fazla artırılmalı ve özendirilmelidir.
9.Tarım arazileri amaç dışı kullanıma açılmamalı.
10.Çevresel etki değerlendirmesi süreçleri bilimsel ve şeffaf olmalıdır.
11.Yerel halkın maden alanları konusunda görüşleri alınmalı, katılımları sağlanmalı.
12.Maden alanlarında faaliyetler sonuçlanınca mutlaka rehabilite edilmelidir.

6.Toplumdan gerekli desteği görüyor musunuz?
Toplum içinde ulaşabildiğimiz her bireye, bu konunun ne kadar önemli olduğunu anlatıyoruz. Özellikle köylerde akşam toplantıları yaparak, jeotermal ve madenciliğin olumsuz yönlerini vurguluyoruz. Son zamanlarda köylerde bu konuda çok tepki oluştuğunu görüyoruz. Mümkün olduğunca meydanlarda basın açıklamalarıyla, basın yoluyla demeçlerle ve sosyal medyada dile getiriyoruz. Bizim derdimiz siyaset değil. Havamız, suyumuz, toprağımız sağlığımız. Bunun için her duyarlı vatandaşımız bizimle birlikte mücadele edebilir. Köylerde bilinçlendirme amacıyla yaptığımız kahve toplantılarımız, özellikle kırsalda çok ilgi çekiyor. Şehir merkezimizde üyelerimiz ile birlikte yaptığımız basın açıklamalarımız da herkesin dikkatini çekiyor.

7.Eklemek istediğiniz bir şey var mı?
Dernek faaliyetlerimizi 2023 yılı eylül ayından beri tarihi Kızılay iş Hanı’nda bir büro tutarak devam ettiriyoruz. Tüm çevre dostlarımızı bekleriz. Havamıza, suyumuza, toprağımıza sahip çıkalım. 06 Haziran 2026 cumartesi günü saat16.00’da tüm çevre bileşenlerimiz ile Manisa’da, Yunus Emre Yüzüncü Yıl Meydanı’nda ‘’Büyük Gediz Buluşması’’ düzenliyoruz. Otobüs ile ulaşımı sağlayacağız. Salihli ve çevre köylerimizdeki tüm halkımızı davet ediyoruz.

Yorum: İyi ki Varsınız
Zaman zaman insanların yalnızca kendileri için değil, toplum ve gelecek adına verdikleri mücadelelere tanıklık ederiz. Salihli Çevre Derneği’nin verdiği mücadelede bunun en güzel örneklerinden biri. Hele günümüzde böyle menfaatsiz mücadeleleri görünce geleceğe dönük ümitlerim artıyor. Bu konuda mücadele veren herkesi tebrik ediyor ve önlerinde saygı ile eğiliyorum. Konu sadece bir çevre meselesi değil; çocuklarımıza bırakacağımız nefes alınabilir hava, içilebilir su ve verimli toprakların geleceği.
Bugün birçok insan günlük yaşamın telaşı veya neme lazımcılığı içinde çevre sorunlarını görmezden gelebilir. Ancak hiçbir maddi beklenti taşımadan, zamanını ve emeğini doğayı korumaya adayan insanların varlığı umut veriyor. Erdem Durmaz’ın anlattıkları, çevre mücadelesinin yalnızca ağaçları ya da dereleri korumak olmadığını; aslında insanın yaşam hakkını, sağlığını ve geleceğini savunmak olduğunu gösteriyor.
Bende bu söyleşiden geriye kalan en güçlü duygu ise ‘’sorumluluk duygusu’’ oldu. Çünkü doğayı bize atalarımızdan kalan bir miras olarak değil, çocuklarımızdan ödünç aldığımız en büyük emanet olarak görmemiz lazım. Bu emanete sahip çıkan herkese kulak vermek, onların sesini duyurmak ve mücadelelerini kamuoyuna taşımak hepimizin ortak görevidir. Son söz olarak ”İyi ki varsınız” diyorum.

5 Eylül 1959 Geyve (Sakarya) doğumludur. İlkokulu Geyve’de, ortaokul ve liseyi Manisa’da parasız yatılı olarak okudu. Bolvadin (Afyon) Anadolu Üniversitesi MYO Muhasebe bölümü 1979 yılı mezunudur. Salihli’de 25 yıl reklamcılık yaptı. Kapanıncaya kadar Salihli İstiklal Gazetesi’nde, halen Salihli Post internet gazetesinde söyleşi yazarlığı ve yorumlar yapmaktadır. Evli ve 2 çocuk babasıdır.

